اقتصاد و انرژی - آرشیو

آیا مسیر سوریه می‌تواند وابستگی انرژی جهان به تنگه هرمز را کاهش دهد؟

کریدور سه‌دریا جدید

فاطمه خادم شیرازی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: یکی از این سناریوها که در برخی تحلیل‌های اروپایی – به‌ویژه در محافل پژوهشی فرانسه – با عنوان «مسئله سه دریا» مطرح شده، ایجاد کریدوری انرژی و ترانزیتی است که خلیج فارس را از طریق عراق و سوریه به دریای مدیترانه متصل کند. هدف اصلی چنین طرحی تنوع‌بخشی به مسیرهای انتقال انرژی است تا بخشی از صادرات انرژی منطقه بتواند بدون عبور از تنگه هرمز به بازارهای جهانی برسد. 

ادامه مطلب

تأملی بر شکاف انتظارات و تورم

آنتروپی در سایه جنگ جدید

محسن راجی‌اسدآبادی نوشت: در بحران‌های طولانی جوامع در حال توسعه، نگاه‌ها اغلب به تهدیدات خارجی و مذاکرات فرسایشی با قدرت‌های بزرگ دوخته می‌شود، اما آنچه در لایه‌های پنهان رخ می‌دهد، شاید مهلک‌تر باشد. داده‌های بانک جهانی نشان می‌دهد خسارات اقتصادی مستقیم منازعات در سال ۲۰۲۴ میلادی به حدود ۲۰ تریلیون دلار، معادل ۱۱.۶ درصد از تولید ناخالص داخلی جهانی رسیده است.

ادامه مطلب

تاملی برای فهم دینامیک قدرت در نظم نوین جهانی (بخش پنجم)

روسیه و قلعه اقتصادی، زمامداری کسب و کار در مدل روسی جدید

پیروز غفرانی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: از آنجا که مدل زمامداری روسیه، تفاوتی چشمگیر با همه مدل های پیش گفته دارد و نظر به اهمیت این کشور در نظام اقتصادی بین المللی، این مقاله با اشاره به ساختار زمامداری روسیه در حوزه بنگاه های اقتصادی، مقایسه ای از مدل های حاکمیت دولتی بر اقتصاد را ارائه خواهد کرد و تاثیر این مدل را بر دینامیک قدرت در عرصه بنگاه داری جهانی، به تصویر خواهد کشید.  

ادامه مطلب

تأملی در باب رابطه میان تحلیل انتقادی گفتمان و روزنامه‌نگاری

خبر چگونه واقعیت را می‌سازد؟

مهسا پهلوان در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: از منظر میشل فوکو (۱۹۷۲)، گفتمان‌ها تعیین می‌کنند که چه دانشی در جامعه معتبر است و چه دانشی نامعتبر. بدین ترتیب، گفتمان‌ها نه فقط محصول قدرت، بلکه سازنده‌ خودِ قدرت هستند.

ادامه مطلب

امارات و عربستان نظاره‌گر

عمان کلید هرمز را در دست دارد؟

هم‌زمان با بازگشت تنگه هرمز به مرکز سیاست خلیج فارس، دیپلماسی محتاطانه مسقط با تهران به آزمونی برای این موضوع تبدیل شده است که آیا امنیت منطقه‌ای توسط کشورهای خلیج فارس مدیریت خواهد شد یا از خارج دیکته می‌شود.

ادامه مطلب

تولد شکاف جدید در نظام بین‌الملل

قدرت در عصر الگوریتم‌ها

سجاد عبادی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: جهان امروز از نظر اتصال دیجیتال به یک وضعیت نسبتاً همگانی رسیده است. اما این همگانی بودن، به معنای توزیع برابر قدرت نیست. مسئله اصلی در لایه‌ای عمیق‌تر قرار دارد.

ادامه مطلب

دیجیتالی‌شدن ترانزیت بین‌الملل

ایران و بازآرایی ژئوپلیتیکی جدید

زهرا صدرا در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: موقعیت ژئوپلیتیکی ایران فرصت‌های بزرگی برای تبدیل‌شدن به هاب ترانزیتی منطقه فراهم کرده، اما همزمان چالش‌هایی مانند تحریم‌های فناوری، ضعف زیرساخت‌های دیجیتال و رقابت کریدوری منطقه‌ای، آینده جایگاه ایران را با ابهام مواجه ساخته است.

ادامه مطلب

از ژئوپلیتیک مقاومت تا ژئواکونومی توسعه

ضرورت تغییر پارادایم در سیاست خارجی ایران

مسعد سلیتی در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: کشورهایی که دیروز صرفاً بازیگران منطقه‌ای بودند، امروز با تکیه بر اقتصاد و فناوری به بازیگران تأثیرگذار جهانی تبدیل شده‌اند. این روند، نشان‌دهنده گذار تدریجی از عصر «ژئوپلیتیک صرف» به عصر «ژئواکونومی» است. 

ادامه مطلب

وقتی نام چهار صرافی رمزارزی ایرانی وارد فهرست سیاه آمریکا شد:

دارایی کاربران ایرانی پس از تحریم صرافی‌های رمزارزی چه می‌شود؟

تحریم چهار صرافی بزرگ رمزارزی ایران شاید در ظاهر یک اقدام دیگر از سوی دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا (OFAC) باشد، اما در لایه عمیق‌تر، این اتفاق یکی از مهم‌ترین آزمون‌های اعتماد در اقتصاد دیجیتال ایران است؛ اقتصادی که در سال‌های اخیر همزمان با تحریم‌های خارجی، محدودیت‌های داخلی، قطعی‌های مکرر اینترنت و نااطمینانی‌های سیاسی تلاش کرده روی پای خود بایستد.

ادامه مطلب

جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران

هلیوم و آینده هوش مصنوعی

نادیا ملانسب در یادداشتی برای دیپلماسی ایرانی می‌نویسد: تهران نشان داد چگونه یک نقطه گلوگاه جغرافیایی مانند تنگه هرمز می‌تواند نه فقط جریان نفت که جریان عناصر حیاتی عصر دیجیتال را مختل کند. از این زاویه، این جنگ صرفاً یک درگیری نظامی نبود، بلکه نمایشی از قدرت بازدارندگی نامتقارن ایران در برابر قلب وابستگی‌های تکنولوژیک غرب بود.

ادامه مطلب